Home / Dieren in de reclame / Vliesvleugeligen / Mieren
Dieren in de reclame – Hymenoptera – Mier
Mieren zijn altijd bezig en rennen talrijk rond met stukjes groen blad. Ze zijn in staat om vele malen hun eigen ge­wicht te torsen. Hun snelwegen zijn fascinerend en moeten het bewijs zijn van de efficiënte organisa­tie en het superi­eur beheer van de kolonie.

Mieren worden daarom gevraagd voor begrippen als werk, productiviteit, com­municatie, organisatie, en verwachtin­gen overtreffen. Tenslotte staan mieren, zoals vele dieren, soms voor de natuur en het milieu.

© 
publicatie: XI.2020

Van de meer dan 12 000
beschreven soorten mieren, horen er slechts een vijftigtal bij de parasolmieren. Maar ze spreken duidelijk het meest tot de verbeelding, want de grote meerder­heid van de mieren die in advertenties opgevoerd worden, torsen een indrukwekkend stuk blad. Diegene die niet in de bladgroentransport werken, worden getoond met een lading die liefst massief en zwaar is, ofwel heel waardevol. Zo kennen we de Mier : voortdurend in de weer met zware lasten en zonder ophouden werken en voorraden aanleggen om de winter door te komen.

Ons eerste voorbeeld
is een beetje apart want het dier loopt niet rond en draagt geen last (1). Het tafereel verwijst naar de spreekwoordelijke mier die uitgelachen werd door de krekel omdat ze voorraden aanlegde voor de winter (). De mier staat voor een automaat en het onderschrift zegt: Wilt u weten hoe uw toekomstig pensioen eruit zal zien ? U, de lezer, werkt hard net als de mier, maar anders dan de mier moet u niet naar de waarzegger om te weten of uw pensioen een zaak wordt van plezier of van doffe ellende. Met de nieuwe website kan u napluizen op hoeveel pensioen u kunt rekenen rekening houdend met uw activiteiten tot hiertoe. De arme mier moet het stellen met Gipsy Grandma, een kleine automaat die na inworp van een muntje de toekomst voorspelde. De waarzegster kon daarop het hoofd draaien, knikken, kaarten in de hand nemen en uw persoonlijke kaart aanbieden. Ze was bijzonder geavanceerd voor haar tijd: Grandma kwam uit in 1957 !

(1) 2006 – Ken uw toekomstig pensioen.
(2) 2005 – Mierenarbeid. — recyclage van verpakkingen
(3) 2004 – Wij zijn de bank, u de bankier. — spaarrekening

Recycleren van verpakkingen
is een mierenarbeid, verklaart deze reclame (2) van een firma in de sorteer– en recycleersector: samen -> goed sorteren - > beter recycleren. Ze weten het opvallend nauwkeurig: precies 89.5% wordt al gerecycleerd!

Ik zie het verband niet met mieren, of hun arbeid. Mieren zijn wel actief in de recyclage, maar de illustratie is zeker niet de beste keuze. De reclame gaat over recyclage van afval en de mieren dragen stukken groene blaadjes. Deze zijn losgeknipt van planten waar de bladeren nog volop in gebruik zijn. In de context van afvalverwerking zouden bruine, verdroogde blaadjes een betere keuze geweest zijn.

Als we bekijken hoeveel mieren er aan de slag zijn, is het opmerkelijk dat geen enkel blaadje aan de tak al aangesneden is. En waarom klimmen die mieren omhoog met hun oogst ? Ze horen hun lading naar beneden te dragen, naar het nest waar de schimmeltuinen zijn.

Wij zijn de bank
u de bankier (3) toont parasolmieren die rondlopen met stukjes blad waar het rendement van de rekening uitgespaard is. Goed punt is dat de mieren stekels op hun rug vertonen en daarom ook echt parasolmieren zullen zijn. Andere voorbeelden met de juiste soort mier zijn de Nrs. 11 en 15.

Ik ben niet zeker hoe ik het verhaal moet begrijpen. De mieren zullen vast weer gekozen zijn wegens de voorzienige mier van Aesopus. Maar betekent de tekst dan dat ikzelf —de veronder­stelde bankier— al het werk moet doen ? In plaats van mijn kapitaal en de spaarbank ? Als het zo zit, is het voordeliger om mijn geld elders te plaatsen. In hetzelfde jaar, 2004, gaf er een andere bank, ook verwijzend naar Aesopus, veel betere voorwaarden: zie Haas & Konijn.

Milieuvriendelijk ondernemen brengt
u geld op (4) want u kan beloond worden met een premie van de overheid. Waarom het mieren zijn die het geld brengen, is niet duidelijk. De diertjes staan wellicht voor het milieu dat dankbaar is voor uw groen ondernemerschap.

(4) 2004 – Milieuvriendelijk ondernemen brengt geld op. — premie
(5) 2009 – Verlaag kosten, werk efficiënter. — automatisatie

De volgende drie
advertenties (Nrs. 5–7) zijn opvallend gelijkaardig. Ze zijn nochtans van verschillende merken en met jaren verschil. Eerst herkennen we de idee dat mieren bezige bijtjes zijn. We leren dat ze in groep werken. Tenslotte wordt onze aandacht getrokken door het contrast tussen de kleine mier en hun enorme laadvermogen. Maar waarom precies ze samen gebracht worden met de waardevolle stukken wordt niet duidelijk.

(6) 2005 – Veroorzaak een minderwaardig­heids­complex. — juwelen
(7) 2005 — juwelen

(8) 2007 – Nooit die kleine daar onder­schatten. — luchthaven
(9) 1989 – Nog een die zich voor de Polo neemt. — auto
(10) 2009 – Schepen ontwerpen is niet eenvoudig.

Mieren mogen dan
klein zijn, ze zijn in staat tot grote verwezenlijkingen. Dat geldt ook voor ons, verklaren een luchthaven (8), een gezinswagen (9, ), een ontwerper van schepen (10), een digitale pers (11), en computers (13). In al deze reclames wordt contrast gebruikt tussen een piepklein wezentje en zijn indrukwekkende mogelijkheden. Het is een veel voorkomende aanpak wanneer de acteurs erg kleine, of erg grote, dieren zijn (zie ook de hoofdstukken over Muizen en Olifanten).

De netwerkswitch van Nr. 14 poneert heel correct: Power means nothing without control. De mier zou nooit het doel bereiken met de lading als ze niet in staat was om haar eigen koers te bepalen. Dit is een andere benadering dan bij de vorige advertenties. Niet het formaat van de last is belangrijk, maar wel het feit dat het dier er in slaagt om de lading onder controle te houden.

(11) 1998 – Heavy duty … — digitaal drukken
(12) 1999 – Mieren weten best hoe je water vervoert. — nutsbedrijf

(13) 2001 – Minuscule prijzen. — computer servers
(14) 2001 – Vermogen of controle … — netwerkswitches

Een thema dat
frekwent opduikt in reclames met dieren is We hebben geleerd van Moeder Natuur, soms aangevuld met en we hebben verbeteringen aangebracht. Er is een vleugje van dit thema in advertentie Nr. 9 voor de gezinswagen () waar men ons vraagt Kent u veel mieren met athermaan , getinte ruiten?

Andere reclames, zoals de Nrs. 12, 15, en 17 gaan zo ver dat ze ons uitleggen wat ze leerden van de Mier, maar geen enkele klinkt ook maar enigszins overtuigend.

Hoe transporteer je
water over grote afstand? Dat is tegenwoordig een belangrijk milieuvraag­stuk. Het antwoord vinden we in de natuur. Bij de mier bijvoorbeeld, die al duizenden jaren weet hoe je water het beste vervoert. … Onze inspiratie en inzichten halen we uit de natuur. Dat lezen we in de tekst van advertentie 12. Moeten we echt geloven dat dit bedrijf ons drinkwater aan huis brengt in bolvormige pakketjes en niet door buizen?

(15) 2003 – Perfecte workflows in de natuur. — workflow software
(16) 2005 – Access Anytime Anyplace. — mobiele zaken software
(17) 1990 – De slimme kan ook sterk zijn. — digitale opslagsystemen

In de natuur
zijn sommige workflows perfect georganiseerd (15). Dat is goed om te weten. Daarna gaan ze door met Maar voor de productie van drukwerk …. Gelukkig is er hun software die elke stap van het producieproces integreert … en terzelfdertijd informatie terugstuurt naar het management. Nergens lezen we een verwijzing naar de mieren van de afbeelding —parasol­mieren, inderdaad— en welk ander verband er mag zijn is niet duidelijk want er is bij de mieren geen speciale caste die het beheer doet van de groene bladerenstroom.

Bij de makers
van het opslagsysteem (17) lezen we De natuur evolueert soepel en efficiënt. Net zoals zij met hun flexibel en uiterst betrouwbaar dataopslag- en verwerkingssysteem. De Natuur evolueert niet soepel en efficiënt, net zo min als ze in cirkels evolueert (zie Kleine walvissen). Het opschrift Wie slim is, kan ook sterk zijn en de keuze voor mieren is moeilijk te begrijpen. Het moet een allusie zijn op het spreekwoord wie niet slim is, moet sterk zijn, maar waarom de mieren? Zijn mieren slim? Sterk misschien door hun aantal? Maar wat is het verband met opslagschijven in verschillende maten?

Interessant: een van de sterke punten van het systeem is dat … u disks per expresspost kan verzenden: het ideale alternatief voor modems en een besparing op uw kostbare computertijd. Het waren andere tijden toen, in het jaar 1990. Nostalgie.

Access Anytime Anywhere
(16) gaat over mobiele toegang tot alles wat vereist is in een competitieve zakenwereld. De mieren worden nergens vermeld, maar ik neem aan dat het gaat over beheersing van de workflow en rapportering naar de leiding, net als in Nr. 15.

We schreven in
de inleiding op deze serie dat we de schrijvers zouden beoordelen op basis van de manier waarop de dieren gebruikt werden in hun ontwerpen. Naar ons gevoel is Nr. 1 de beste toepassing: daar begrijpen we waarom een mier gekozen werd en er staan ook geen fouten in. Voor de rest, denk ik niet dat we te streng zijn als we alle andere voor de toepassing van de mier een niet geslaagd oordeel geven.

Hoofdstukken met Hymenoptera
:
  • Mier
  • Bij
  • Wesp

 De krekel en de mier is een fabel van Aesopus. Naar zijn andere fabel over de Haas en de Schildpad wordt gerefereerd in advertenties met Konijnen & Hazen.

 De tekst is hilarisch en werd wellicht geschreven onder invloed van geestverruimende middelen. Hier komt ze: Eerst was er de mier. Levendig, altijd in de weer en werkzaam als geen ander. En dan schiep Volkswagen de Polo. Kwiek, wendbaar en betrouwbaar. Heel vlug was het duidelijk dat hij op veel punten te vergelijken viel met zijn buur, de mier.Zelfs de mier vraagt zich af hoe hij [de Polo] het klaarspeelt om het met zo weinig [brandstof] te doen. … en ga maar door.

 athermaan = laat geen warmtestraling door.

Home / Dieren in de reclame / Hymenoptera / Mieren